Een stofzuiger maakt veel meer kabaal dan een blad dat van de boom op de grond valt. Om precies te zijn 130.000 keer zoveel. Deze enorme verschillen kan je gehoor dus met gemak waarnemen! Maar erg handig zijn die grote getallen niet. Daarom is een praktischer eenheid bedacht om geluidssterkte aan te geven: de decibel.
Een stofzuiger maakt veel meer kabaal dan een blad dat van de boom op de grond valt. Om precies te zijn 130.000 keer zoveel. Deze enorme verschillen kan je gehoor dus met gemak waarnemen! Maar erg handig zijn die grote getallen niet. Daarom is een praktischer eenheid bedacht om geluidssterkte aan te geven: de decibel.
0 decibel is niet absolute stilte, maar het volume van het zachtste geluid dat een mens nog kan horen bij 1000 hertz. Dat is nu eenmaal zo gekozen. Iedere 3 decibel (ofwel dB) erbij betekent een verdubbeling van de geluidssterkte. Het vallende blad veroorzaakt ongeveer 10 dB. Om het niveau van de stofzuiger te krijgen, heb je bijna 17 verdubbelingen nodig: 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 x 2 = 130.000. De stofzuiger is dus 17 keer 3 dB harder dan een vallend blad: bijna 60 dB. Discogeluid van 110 dB is dus ook 130.000 maal harder dan een 60 dB stofzuiger.
Geluidssterkte meet je met een decibelmeter. Met behulp van een zeer nauwkeurige microfoon bepaalt de meter het aantal decibels. Bij geluidsoverlast, bijvoorbeeld bij concerten, komt er vaak een deskundige met zo'n apparaat metingen doen, om na te gaan of de organisator zich aan zijn vergunning houdt.
Het allerhardste geluid dat door luchtverplaatsing kan optreden is 194 decibel. Waarom het niet nog harder kan?
Het allerhardste geluid dat door luchtverplaatsing kan optreden is 194 decibel. Waarom het niet nog harder kan?
Heel logisch: Geluid verplaatst zich in golven door de lucht. Hoe harder het geluid, hoe meer de lucht wordt samengedrukt. En je kunt natuurlijk niet meer lucht samenpersen dan er is. Bij een geluidssterkte van 194 dB worden alle luchtmoleculen verplaatst. Er omheen is dan helemaal geen lucht meer aanwezig en er onstaat dan ook een kortdurend vacuüm.
Het geluidsvolume wordt zachter naarmate je verder van de bron afstaat. Dat komt deels doordat de golven zich uitspreiden, zodat de hoeveelheid geluidsenergie wordt verdeeld over een groter gebied. Net zoals je minder licht hebt als je verder van de lamp zit. Bovendien absorberen de meeste materialen geluid en uiteindelijk blijft er geen golf meer over. En dat is maar goed ook, anders zouden we in een oorverdovende wereld leven.
